Muli na namang nagkaroon ng mainit na pagtatalo ang Senate President Pro-Tempore Panfilo Lacson at Sen. Rodante Marcoleta tungkol sa Kalayaan Island Group, na nakatuon sa legacy ni Tomas Cloma bilang tagapag-eksplora o simpleng mandaragat. Ito ay nangyari sa isang hearing ng Senado noong Lunes. Inihayag din ni Lacson ang mga historical facts upang ipagtanggol ang posisyon ng Pilipinas sa rehiyon.
Sa isang hearing ng Senado tungkol sa national defense at security, peace, unification, at reconciliation noong Lunes, muling nagpalitan ng mga pahayag ang dalawang senador tungkol sa Kalayaan Island Group (KIG) sa West Philippine Sea.
Inihayag ni Marcoleta na si Cloma ay isang seafarer lamang at hindi tagapag-eksplora, na binabalewala ang historical records ng kanyang 1947 discovery ng Spratly features at ang staking ng claim noong 1956. Ayon sa kanya, "It should be corrected if Tomas Cloma was really there. It should not be distorted. Tomas Cloma was a seafarer, he’s not a discoverer."
Idinagdag pa niya na misquoted siya sa kanyang pahayag na dapat ibigay ang KIG, na sinabi niyang tungkol lamang sa paglikha ng map ng West Philippine Sea. Inakusahan din niya ang isang senador ng pag-splice ng kanyang mga pahayag, na nagmumungkahi ng ethics case laban dito, na tumutukoy kay Lacson. "Somebody suggested, that I said, I’m trying to remove the KIG from the territory of this country, by presenting a spliced narrative," ani Marcoleta. "This is serious. No less than a senator of the republic did this. We will come to this in proper time."
Sumagot naman si Lacson na hindi pa rin nakakamove on si Marcoleta, na nagbibiro na baka gumugulong na sa libingan si Cloma. Batay sa website ng Kalayaan municipality, nag-deklaima si Cloma ng formal possession noong May 15, 1956, sa pamamagitan ng “Notice to the Whole World” para sa 33 features sa Spratlys. Noong July 6, 1956, nag-claim siya ng independence para sa “Free Territory of Freedomland” sa Flat Island, na ipinagkaloob sa gobyerno ng Pilipinas nang P1.
Ito ay humantong sa Presidential Decree 1596 ni Ferdinand Marcos noong 1978, na naglilinya ng KIG bilang bahagi ng Pilipinas. Labis na pinaglaban ng Taiwan at China ang mga aksyon ni Cloma, ngunit naging basehan ito ng claim ng Pilipinas sa KIG. "Some people still cannot move on from Tomas Cloma. Here are the historical facts, so Cloma can be left alone to rest in peace," sabi ni Lacson.
Hindi binabanggit ang anumang kontradiksyon sa mga pahayag, ngunit ipinapakita ng debate ang patuloy na diskusyon sa historical claims sa rehiyon.
