Violent clashes between supporters at a Kenyan by-election polling station in Malava, with police intervening amid scattered ballots.
Violent clashes between supporters at a Kenyan by-election polling station in Malava, with police intervening amid scattered ballots.
Picha iliyoundwa na AI

Vurugu zinaathiri uchaguzi mdogo wa Novemba 27, 2025

Picha iliyoundwa na AI

Uchaguzi mdogo uliofanyika Novemba 27, 2025, nchini Kenya umeathiriwa na vurugu katika maeneo kadhaa, ikiwa ni pamoja na Malava na Kasipul. Tume Huru ya Uchaguzi na Mipaka (IEBC) imelaani vitendo hivyo na kuahidi kuchukua hatua dhidi ya wanaohusika. Madai ya kura bandia na hongo pia yameibuka, lakini IEBC imeyakataa.

Uchaguzi mdogo wa Novemba 27, 2025, ulifanyika katika maeneo 22, lakini vurugu ziliandamana na matukio kadhaa. Katika Malava, gari la Eugene Wamalwa lilitechwa moto na goons waliodaiwa kuwa na uhusiano na viongozi wa kisiasa, huku shahidi akisema, “Kiongozi wa kundi alikuwa amefunika uso, lakini tunamjua.” Seth Panyako wa DAP-K alidai kushambuliwa na dereva wake kujeruhiwa usiku wa kulla Jumatano, na hoteli yake kuvamiwa.

Katika Kasipul, Mbunge Peter Kaluma wa Homa Bay Town alijeruhiwa kichwani na mlinzi wake wakati wa kushambuliwa na kundi la Philip Aroko, na bunduki ya mlinzi kupotea. Kaluma alisema, “Nimevamiwa na Aroko na kundi lake. Wameenda na bunduki ya mlinzi wangu. Lakini niko hapa kusubiri mgombea wetu wa ODM apige kura.”

IEBC, kupitia mwenyekiti Erastus Ethekon, ililaani vurugu hizi katika Kakamega na Homa Bay, ikisema, “Ninalaani vikali vitendo vyote vya vurugu, vitisho au uvurugano vilivyoripotiwa katika maeneo tofauti wakati wa mchakato wa kupiga kura.” Tume ilikataa madai ya kura bandia, ikisema taratibu zake za usimamizi wa kura hufanya udanganyifu huo usiwezekane.

Katika Mbeere North, madai ya hongo yalifanywa na UDA na upinzani, huku Justin Muturi akivutana na wakala wa UDA Thuku Kirunga kwa kuvaa rangi ya chama. Seneta Samson Cherargei alitaka kushikwa kwa Muturi kwa shambulio na udanganyifu wa uchaguzi. Vurugu zilizohusisha George Natembeya na Rigathi Gachagua zilitajwa pia.

Seneta Edwin Sifuna alimlaumu Waziri Kiongozi wa Mambo ya Ndani Kipchumba Murkomen kwa kushindwa kutoa usalama, akisema inaonyesha uzembe au ushirikiano. Uchaguzi uliendelea chini ya ulinzi mkali, lakini idadi ya wapigakura ilikuwa ndogo katika North Rift, kulingana na IEBC.

Makala yanayohusiana

Tense scene of Kenyan by-elections with arguing voters, police intervention, and polling station chaos amid violence claims.
Picha iliyoundwa na AI

Chaguzi ndogo za Kenya zimeathiriwa na vurugu na ushindani mkali

Imeripotiwa na AI Picha iliyoundwa na AI

Chaguzi ndogo zilizofanyika Novemba 27, 2025, katika maeneo kama Mbeere North na Malava zimekuwa na ushindani mkali na madai ya vurugu na vitisho. Wagombea wa UDA walishinda viti vya ubunge, wakati DCP ilivuna viti vitatu vya udiwani. Matiang'i alikosoa serikali kwa matumizi mabaya ya mamlaka wakati wa mazungumzo.

Candidates aligned with President William Ruto's broad-based government won all seven parliamentary seats in Kenya's by-elections on November 27, 2025, signaling strong support amid reports of irregularities. While observers like ELOG praised much of the process, groups such as the Law Society of Kenya highlighted chaos and violence, urging preparations for 2027. Opposition leaders contested results and accused the government of malpractice.

Imeripotiwa na AI

Wapigakura katika maeneo manne ya Kenya wanatarajiwa kupiga kura leo katika chaguzi ndogo za kiti kimoja cha ubunge na viti vitatu vya wadi. Tume Huru ya Uchaguzi na Mipaka imethibitisha kuwa iko tayari kikamilifu. Vinara wa upinzani hawakuonekana wakati wa kampeni, wakati viongozi wa UDA walishiriki kikamilifu.

Kiongozi wa upinzani Fred Matiang'i ametoa wito wa dharura kwa Tume Huru ya Uchaguzi na Mipaka (IEBC) ili kuanza kampeni ya usajili wa wapiga kura nchini kote mbele ya uchaguzi wa 2027. Ameonya kuwa bila idadi kubwa ya wapiga kura, Kenya ina hatari ya kuendelea na utawala wa sasa. Katika ujumbe wake wa Mwaka Mpya, alikosoa utendaji wa serikali na kuahidi juhudi za upinzani.

Imeripotiwa na AI

Viongozi wa vyama vya upinzani nchini Kenya walikutana na Tume Huru ya Uchaguzi na Mipaka (IEBC) tarehe 28 Januari ili kujadili wasiwasi kuhusu uchaguzi wa 2027. Walikubaliana juu ya muundo wa kushughulikia malalamiko na kujenga imani. Mkutano huo ulielezewa kuwa wenye maana na washiriki.

Kiongozi Mkuu wa Bunge la Kitaifa Kimani Ichung'wah alisema kuwa wito wa Waziri Mkuu wa Baraza la Mawaziri Musalia Mudavadi kwa marekebisho ya katiba ni maoni yake binafsi, si msimamo rasmi wa serikali ya Kenya Kwanza. Mudavadi alipendekeza marekebisho ili kuanzisha nafasi za Waziri Mkuu na kiongozi wa upinzani rasmi. Ichung'wah alipinga kuunganisha kura hiyo na uchaguzi wa 2027 ili kuepuka mgawanyiko.

Imeripotiwa na AI

Wabunge wa Bunge la Kitaifa wa Kenya wamepangwa kukutana Naivasha kuanzia Jumatatu kwa mkutano wao wa kila mwaka, ambapo watajadili maandalizi ya uchaguzi wa 2027, changamoto za utekelezaji wa mfumo wa CBE, na mustakabali wa NG-CDF.

 

 

 

Tovuti hii inatumia vidakuzi

Tunatumia vidakuzi kwa uchambuzi ili kuboresha tovuti yetu. Soma sera ya faragha yetu kwa maelezo zaidi.
Kataa