Ripoti ya Ofisi ya Bajeti ya Bunge inaonyesha kuwa kaunti tano zinachangia karibu nusu ya Pato la Taifa la Kenya, wakati kaunti 16 zikichangia chini ya asilimia moja kila moja. Tofauti hizi za kiuchumi zinaonyesha pengo kubwa kati ya maeneo yenye maendeleo na yale yanayokabiliwa na changamoto. Ripoti hiyo inatoa mwanga juu ya hali ya ugatuzi wa fedha mwaka 2025.
Ripoti ya hivi punde kutoka Ofisi ya Bajeti ya Bunge (PBO) inaeleza tofauti kubwa za kiuchumi kati ya kaunti za Kenya. Kaunti tano kuu—Nairobi (asilimia 29.5), Kiambu (asilimia 5.6), Nakuru (asilimia 5.2), Mombasa (asilimia 5.2) na Machakos (asilimia 3.4)—zinachangia asilimia 49 ya Pato la Taifa. Hii inatokana na kuwa maeneo yenye shughuli nyingi za biashara na sekta mbalimbali.
Kwa upande mwingine, kaunti 16 zilizotajwa zimechangia jumla ya asilimia 7.5 pekee. Hizi ni Isiolo (asilimia 0.3), Samburu (asilimia 0.3), Tana River (asilimia 0.3), Lamu (asilimia 0.3), Wajir (asilimia 0.5), Mandera (asilimia 0.5), Garissa (asilimia 0.6), Tharaka Nithi (asilimia 0.6), Marsabit (asilimia 0.6), Taita Taveta (asilimia 0.6), West Pokot (asilimia 0.7), Baringo (asilimia 0.7), Vihiga (asilimia 0.7), Busia (asilimia 0.8), Laikipia (asilimia 0.9) na Elgeyo Marakwet (asilimia 0.9). Ripoti inasema: “Kaunti nyingi kati ya hizi ni maeneo ambayo yamekuwa yakitengwa, yakikabiliwa na changamoto kama ukame, miundombinu duni na uwekezaji mdogo wa kiuchumi.”
Kaunti nyingine 19 zinachangia zaidi ya asilimia moja kila moja, kama Meru (asilimia 3), Kisumu (asilimia 2.5) na Uasin Gishu (asilimia 2.4). Katika sekta ya utengenezaji, kaunti kama Bomet (ukuaji wa asilimia 24.6) na Vihiga (asilimia 25.7) zinaonyesha ukuaji wa kasi, unaosukumwa na usindikaji wa mazao ya kilimo na viwanda vidogo. Ripoti inaangazia uwezekano wa maendeleo katika maeneo magharibi kama Mandera na Garissa, ikiwa uwekezaji utaongezeka katika sekta kama mifugo na ujenzi.
Hii inaonyesha hitaji la sera za kushughulikia pengo hili ili kukuza maendeleo sawa nchini.
